روستاهای ایران: تالار گفتمان

روستاهاي ايران :: نمايش موضوعات - آیت الله ملا محمد باقر سارانی

آیت الله ملا محمد باقر سارانی

 

ارسال موضوع جديد  پاسخ به اين موضوع   ارسال تشکر 

   روستاهاي ايران صفحه اول انجمن -> چهره هاي ماندگار استان تهران

نمايش موضوع قبلي :: نمايش موضوع بعدي  
نويسنده پيغام

musaaskari
کاربر ویژه

وضعيت: آفلاين
27 تير ماه ، 1390
تعداد ارسالها: 6429
امتياز: 1933470
تشکر کرده: 1
تشکر شده 48 بار در 46 پست


ارسالارسال شده در: دوشنبه، 12 دي ماه ، 1390 21:46:21    موضوع مطلب: آیت الله ملا محمد باقر سارانی پاسخ همراه با اعلان

آیت الله ملا محمد باقر سارانی


از میان ستارگان فروزان روستای ساران ، مرحوم حضرت ایت ا ... ملا محمدباقر سارانی، مهر فروزانی است که سوگمندانه باید گفت سیمای درخشان او چون دیگر اختران روستای ساران در پس ابرهای تیره معاصر پنهان مانده است

سال تولد

سال تولد مرحوم ملا محمدباقر سارانی دقیقامعلوم نیست اما آنچه از لا به لای خاطرات مردم ساران به دست می آید این است که ایشان عمری طولانی نزدیک به نود سال داشته است

بنا به گفته برخی از آگاهان تاریخ تولد مولا محمدباقر سارانی سال 1225 هجری قمری بوده که
با توجه به سال وقات او یعنی 1307 هجری قمری عمر با برکت آن عالم بزرگوار حدود 82 سال بوده است .

زادگاه

زادگاه این عالم بزرگ روستای ساران است و با مرکز شهر دماوند 35 کیلومتر فاصله دارد و مساحت آن 20 کیلومتر مربع است


می توان گفت حفظ ارزشهای اسلامی و روحیه مذهبی در این روستا که به نحو بارزی نمود دارد از اثرات مکتب تربیتی مرحوم ملامحمدباقر سارانی و دست پروردگان آن مکتب است .

ملا محمد باقر فرزند مرحوم حاجی ملا حسن سارانی ، یکی از مالکان و ثروتمندان روستای ساران بود

گفته اند که وی قبل از سفر حج دارای مناصب محلی از طرف حکومت شوده از دیگر سو در ایامی که روحانیان جهت تبلیغ به روستا می آمدند و او احترام و ارادتی را که مردم نسبت به روحانی ابراز می کردند می دید در خود احساس حقارت می کرد . این موضوع همیشه باعث رنجش خاطر وی بود تا اینکه در سفری که به بیت ا ... الحرام مشرف می شود ،تحولی عمیق در وی به وجود می آید و مسیر زندگی وی را عوض می کند .
در آن ایام چهل سال از عمر وی می گذشت که مصمم گردید تحصیل علوم دینی را آغاز کند

از همین رو آهنگ تحصیل در حوزه علمیه نجف را نمود و پس از چندی به اتفاق همسر و فرزند نوجوانش محمدباقر که در آن روزگار ، دوره مقدمات علوم دینی را تحصیل کرده بود راهی نجف اشرف گردید .
تاریخ هجرت وی به نجف و بازگشت او به ساران معلوم نیست ، اما چنانکه گفته اند مدت

10 الی 15 سال در نجف اقامت گزید و پس از اینکه بخشی از علوم دینیه را فرا گرفت ، به ساران مراجعت کرد .
در بازگشت به ساران مسجد جامع ساران را که اکنون به سبک جدید و زبایی بازسازی شده بنا نمود و مقداری ازاملاک شخصی خود را وقف هزینه جاری و نگهداری مسجد کرد و در همین دوران به عنوان واعظ و امام جماعت مسجد ساران اشتغال داشت در تهیه این مقاله از برخی اهالی محترم روستای ساران نیز کمک گرفته شده است که از همه آنان قدردانی و سپاس به عمل می آید .

با بازگشت پدر به ساران، مولا محمدباقر در نجف ماند و به ادامه تحصیل پرداخت .
استادان ملا محمدباقر

آنچه که مسلم است ملا محمد باقر تحصیلات مقدماتی علوم دینی را درروستای ساران فرا گرفته است که متاسفانه به علت گذشت زمان از اساتید وی در ساران و یا مدرسه ای که وی در آن تحصیل می کرد ، اطلاعی در دست نیست .

با هجرت او به نجف دوران جدیدی از حیات علمی وی آغاز می شود

از آنجا که فردی خوش استعداد و دارای نبوغی شگفت انگیز بوده به سرعت مدارج کمال را در علم و عمل پیمود و از فضلای برجسته نجف اشرف گردید ودر شمار شاگردان مبرز شیخ انصاری در آمد . از میان اساتید وی در نجف فقط به دو تن از برجستگان آنان برخوردیم .
1 –

مرحوم علامه محقق حضرت آیت ا ... العظمی شیخ مرتضی انصاری دزفولی
2 –


مرحوم آیت ا ... العظمی سید حسین کوه کمری
شیخ مرتضی انصاری

شیخ مرتضی انصاری دزفولی به سال

1214 ه ق در دزفول دیده به جهان گشود . نسبت وی با چندین واسطه به جابر انصاری از یاران بزرگوار پیامبر اکرم ( ص) می رسد . وی نزد بزرگانی چون ملا احمد نراقی ، شریف العلماء مازندرانی ، سید محمد مجاهد و صاحب جواهر تلمذ نموده و پس از وصول به مقامات بالای علمی ، ریاست علمی و دینی شیعیان را به عهده گرفت . وی بدون تردید از نوابغ بزرگ اسلام و اکابر فقهای امامیه است تا آنجا که ایشان را خاتم الفقها و المجتدهید ن دانسته اند . به جرات می توان گفت تمام فقها و عالمان دینی در یک قرن اخیر وامدار مقام علمی و تالیفات گرانسنگ این فقیه عالی مقام هستند .
کتاب رسائل و مکاسب وی ، دریایی عمیق و پرگوهر است که گوهرهای گرانبهایی از فقه و اصول را در خود جای داده است.

مقام علمی ، صفات پسندیده ، تقوا و پرهیزگاری وی آنقدر وسیع و گسترده است که در چندین کتاب انیز نمیتوان آن همه را به تحریردرآورد . وفات ان یگانه افاق و خورشید تابان فقاهت به تاریخ 1285 ه ق اتفاق افتاده است . در محضر پر فیض درس این استاد بیش از 500 نفر به درجه اجتهاد رسیدند .
سید حسین کوهکمری

سید حسین، فرزند سید محمد، یکی از بزرگان و محققین نام آور در علم اصول فقه و از مراجع مهم تقلید عصر خود به شمار می رفت.

ایشان درکوه کمر متولد شد و در آنجا رشد کردو بالید و بعد به تبریز رفت، پس از اتمام مقدمات دوره سطح ف رهسپار نجف اشرف گردید و از خرمن فضل و دانش بزرگان نجف و کربلا خوشه چینی کرد.

سید در زمان مرجعیت شیخ انصاری به علم وتقوی شهرت یافت و به مقامی بلند رسید تا آنجا که شیخ ، احتیاطات خود را به او محول می نمود . پس از وفات شیخ مهمترین کرسی تدریس حوزه نجف به وی و محقق رشتی منتهی گردیده و عده زیادی از مردم ایران و عراق در مساله تقلید پس از شیخ انصاری به وی رجوع نمودند . آن فرزانه اندیشمند پس از ابتلاء به بیماری فلج به سال 1291 ه ق بدرود حیات گفت .
مناسب است در اینجا برخی از بزرگان را که همزمان با ملامحمد باقر در محضر درس حاضر می شده اند نام ببریم:

میرزا ابوالقاسم کلانتری، سید جمال الدین اسد آبادی، حاج میراز حبیب اله رشتی ، حاج میرزا محمد حسن آشتیانی ، حاج میرزا محمد حسن شیرازی ( میرزای اول ) ، شیخ محمد حسن مامقانی، حاج میرزا حسن خلیلی ، حاج میرزا حسین نوری ( صاحب مستدرک الوسائل ) ، ملا حسینقلی همدانی ، شیخ محمد طه نجف، میرزا عبدالرحیم نهاوندی، شیخ علی خاقانی ، آخوند ملا کاظم خراسانی .
مدت اقامت ملا محمد باقر در نجف

اگرچه در این باره نیز اطلاع دقیقی در دست نیست اما از دقت در برخی قرائن و نکات میتوان گفت هجرت ملا محمد باقر به همراه خانواده از ساران به نجف در اوائل نوجوانی

(12 تا 15 سالگی ) واقع شده است، که چنانچه سال تولد وی 1225 باشد، هجرت وی به نجف در سال 1240 ه ق اتفاق افتاده است . از ترجمه ای که مرحوم شیخ اقا بزرگ درباره ملا محمد باقر نوشته چنین برمی اید که وی پس از وفات شیخ انصاری (1285 ه ق ) در نجف بوده و در محضر درس مرحوم کوهکمری حاضر شده است . بنابراین حداقل مدت اقامت ملا محمد باقر در نجف 45 سال بوده است .
بدیهی است شخصی مانند ملا محمد باقر با آن استعداد درخشان و حافظه تحسین برانگیز در این مدت طولانی اقامت باید به مقامات عالی علمی و معنوی رسیده باشد که گفتار مرحوم شیخ اقا بزرگ ، موید این نکته است.

مقام علمی ملا محمد باقر

مرحوم حضرت ایت ا ... شیخ اقا بزرگ تهرانی که از فقهای بزرگ و سرآمد شرح حال نویسان معاصر است، ذیل ترجمه 488 الشیخ ملا محمد باقر سارانی چنین نگاشته است :

شیخ ملا محمد باقر فرزند حسن سارانی ( ساران : مخفف کوه سواران در سه فرسنگی دماوند ) دانشمندی بزرگ مرتبه و متصف به تقوا و پرهیزگاری بود . وی در نجف اشرف از شاگردان شیخ انصاری و سید حسین کوهکمری به شمار می رفت و پس از وفات شیخ درزمان حیات کوه کمری به ساران بازگشت. از حضور وی در درس سید حسین کوه کمری پیداست که وی کوه کمری را از لحاظ مقام علمی بر میرزای شیرازی ترجیح می داده . وعلاوه بر احاطه در علوم حوزوی دست توانایی در علوم دیگر مانند حکمت و فلسفه ، طب و ریاضی و سایر علوم و قانون داشته است . علاوه بر این دارای ذهنی وقاد و ذکاوت و فهمی سرشار بود و اغلب عبارتهای متون مانند الفیه ابن مالک و دره سیده بحرالعلوم و کتب و متون دیگر را از حفظ داشت ( تا آنجا که وی را مولامحمد باقر عبارتی نیز گفته اند ).
از نوشته شیخ اقا بزرگ پیداست که وی ملا محمد باقر را عالمی بزرگ و متقی و پارسا می دانسته و به ابعاد مختلف مقام علمی وی واقف بوده است.

از خاطرات و سخنانی که معاصرین آن مرحوم و معمرین ساران نقل می کنند برمی آید که ملا محمد باقر صاحب فتوی و محل مراجعه مردم در امور دینی و شرعی بوده است و بخشی از مردم تهران ،ایوانکی ، گرمسار ، دماوندو روستاهای تابعه و بخشی از شهرهای مازندران مانند سوادکوه و اطراف آن که درمجاورت دماوند قرار داشته اند از وی تقلید می کرده اند .
هجرت از نجف به ساران


در ایامی که مردم دماوند و روستاهای اطراف به عتبات مشرف می شدند در نجف به محضر آن فقیه بزرگ شرفیاب شده و اغلب با اصرار از ایشان دعوت می کردند که به موطن خود بازگردند ولی ایشان نمی پذیرفتند.

درباره علت عدم پذیرش دعوت مردم گفته اند که از آنجا که پدر وی فردی صاحب ثروت بوده و با دستگاه حکومتی کم و بیش ارتباط داشته است لذا مولا محمد باقر خوش نمی داشت که به ساران مراجعت کند و چنین اظهار می داشت:

« چنانچه من به ساران برگردم احترام پدر بر من واجب است و باید به او اقتدا کنم . حال اینکه به سبب ارتباط با حکومت از این کار اکراه دارم . از سوی دیگر رعایت حق پدری این اجازه را به من نخواهد داد که او به من اقتدا نماید .»
علاوه بر این بعید نیست که وی استفاده از محضر شیخ را غنیمت می شمرده و آن را بر هر کار دیگری ترجیح می داده لذا پس از شیخ مدت زمانی طول نمی کشد که وی به ساران مراجعت می کند.

پس از رحلت مرحوم حاج شیخ ملا حسن پدر ایشان عده ای از معتمدین ساران را به قصد دفن جنازه وی در نجف اشرف و نیزدعوت از فرزند گرامی او عازم نجف می شوند .
مشهور است که ملا محمد باقر شب قبل از ورود جنازه پدرش به نجف در عالم رویا می بیند که تابوتی را که پدرش درآن است وارد نجف کرده اند

صبح فردا به همراه چند تن از دوستان خود حرکت نموده و به کنار دروازه شهر نجف می آیند، پس از ساعتی قافله ای را می بینند که به سمت نجف می آید . کم کم قافله نزدیک می شودو او چند تن از اهالی ساران از جمله شخصی به نام ابراهیم خادم که از خدمتگزاران منزل پدرش بود را می بیند که آنان وی را از فوت پدرش اگاه می سازند . ایشان جنازه را با احترام بسیار و با حضور بزرگان و علمای نجف تشییع کرده و درجوار مقدس حرم علی بن ابیطالب ( ع ) به خاک می سپارند . پس از انجام مراسم ترحیم با دعوتنامه مردم محل خود مواجه می شوندو از همانجا تصمیم به مراجعت به ساران را می گیرند .
شریک شادی و غم مردم

تردیدی نیست که اگر مرحوم آیت ا... ملا محمد باقر سارانی در نجف می ماند و به تدریس ادامه می داد از جمله دانشمندانی می شد که نام خاطره ی وی اکنون زینت بخش بسیاری از کتب علمی و مجالس دینی و علمی بود . اما او که توفیق را در اداری تکلیف آن هم در تربیت فرزندان و مردم دیار خود می دانست، کمر همت بست و در حدود سال 1288 ه ق به ساران مراجعت کرد و در آن دیار در گمنامی می زیست . مردم ساران و توابع آن، استقبال کم نظیری از وی به عمل آوردند و چون پروانه گرد شمع وجود آن دانشمند درست کردار حلقه زدند، ایشان دراولین فرصت بخشی از خانه پدری خود را برای مدرسه علمیه اختصاص داد و با تاسیس مدرسه علمیه به تریبت شاگردان پرداخت . تعداد شاگردان آن مدرسه را بیش از 200 تن ذکر کرده اند .

علاوه بر این چون در آن ایام ادارت و دوائر دولتی مانند فرمانداری، بخشداری، ژاندارمری و. .


در منطقه وجود نداشت، کلیه امور فرهنگی ، حقوقی ، رسیدگی به مشکلات اجتماعی و اقتصادی مردم منطقه توسط ایشان حل و فصل می شد، امضاء و مهر ایشان در حاشیه برخی از وقفنامه ها موید این ادعاست .
مرحوم شیخ آقا بزرگ نفوذ ملا محمد باقر و مردم دوستی و عشق او به خدمت به محرومان و مستمندان را چنین توضیح می دهد:

« ملا محمد باقر در آن سامان زعیم دینی و مرجع روحانیت گردید و در آن نواحی حکم او نافذ بود . مالی فراوان داشته و به مستمندان و محتاجان بذل و بخشش می نمود . بخش زیادی از اموال خود را در راه کمک به مستمندان بخشید . او ویژگیهای ایشان این بود که بدون میهمان غذا تناول نمی کرد . از بخشش و کرم او حکایاتی نقل شده که به کرامات بیشتر شبیه است . دانشمند مورد اعتماد ، سید احمد دماوندی بسیاری ازاین حکایات را برای من نقل کرد .»
از جمله حکایاتی که درباره کرامات ایشان نقل کرده اند این است که:

« در یکی از ایام میهمانان زیادی برایش آمدند، از اشپزخانه اطلاع دادند که مواد غذایی به اتمام رسیده ودیگر چیزی موجود نیست . ایشان فرمودند به خانواده بگویید نگران نباشید خدا می رساند . ساعتی گذشت دوباره برای ایشان پیغام دادند مواد غذایی نداریم، هر چه زودتر برای این امر فکری بکنید و گرنه جلوی این همه میهمان شرمنده خواهیم شد . ایشان فرمودند که صبر کنید خدا می رساند . خانواده ایشان که دیگر قادر نبودند روی حرف ایشان سخنی بیاورند سکوت کرده و با نگرانی منتظر ماندند .
ساعتی به غروب مانده در حالی که همه در انتظار بودند، در کمال ناباوری دیدند چند بار استر برنج، روغن زرد گوسفندی و چند راس گوسفند از سواد کوه مازندران برا ی ایشان آورده اند،

وقتی ایشان از ماجرا خبردار شد، تبسمی کرده و فرمودند : نگفتم نگران نباشید خدا می رساند .
وفات ملا محمد باقر سارانی

(1307 ه ق )
سرانجام آن ستاره فروزان علم و تقوا پس از

82 سال عمر با برکت و 70 سال فعالیت و تلاش بی وقفه و بعد از 20 سال زعامت و مرجعیت مردم منطقه خود غروب کرد .
با ارتحال وی سراسر منطقه دماوند و روستاهای تابعه و بخشی از شهرهای مازندران و سمنان در اندوه و ماتم فرو رفت.

پیکر مطهر آن عالم فرزانه به نجف منتقل شده ودر آنجا در جوار مرقد مطهر حضرت علی ابن ابیطالب ( ع ) به خاک سپرده شد .
از این فقیه عالی مقام ، دو پسر به نام های محمد علی و حسن

( معروف به کربلایی محمد علی و شیخ حسن ) که اولی شغل کشاورزی و دومی تحصیل علوم دینی را اختیار کرده بود به یادگار ماند .
از نسل مرحوم ملا محمد باقر اکنون نیز نوادگان آن مرحوم که از نسل آن دو برادرند باقی مانده که بعضی در روستای ساران و برخی از آنان در تهران زندگی می کنند.

خداوندمتعال آن بزرگمرد را با اولیاء خود محشور فرماید .
پی نویس ها

1 -

زندگانی و شخصیت شیخ انصاری ، تالیف آقای شیخ مرتضی انصاری از نوادگان شیخ اعظام
2 -

همان ، ص 255 و 256
3 -

نقباء البشر شیخ اقا بزرگ تهرانی 1 ، ص 205 و 206
4 -

همان

منبع:
تنها کاربران عضو سايت قادر به مشاهده لينک ها هستند.
عضويت در سايت / ورود به سايت

بازگشت به بالا

رويت مشخصات كاربر ارسال پيغام شخصي ارسال ايميل بازديد از سايت ارسال كننده مطلب
کاربرانی که برای این ارسال از musaaskari تشکر کرده اند akhavi
تشکرهاي ثبت شده از ايجاد کننده تاپيک :
 
تمامي مطالب ارسال شده:   
ارسال موضوع جديد   پاسخ به اين موضوع   ارسال تشکر

   روستاهاي ايران صفحه اول انجمن -> چهره هاي ماندگار استان تهران

زمان پيشفرض سايت: ساعت گرينويچ + 3.5 ساعت
صفحه 1 از 1
  
نام کاربري:      کلمه عبور:     

~ يا ~
عضويت در سايت

  


 


Powered by phpBB © 2001, 2008 phpBB Group
فروشگاه فرش احمدی
تهران هاست
 تبلیغات در سایت روستاهای  ایران