زیباترین روستاهای شمال ایران / سوباتان تالش

زیباترین روستاهای شمال ایران / سوباتان تالش

روستای سوباتان کجاست؟

سووتُن یا سوباتان روستایی است از توابع بخش کرگان‌رود شهرستان تالش استان گیلان ، که در شمال‌غرب استان گیلان واقع شده‌است. این روستا در غرب بخش کرگان رود و در شمال‌غرب شهرستان تالش قرار دارد.

روستای سوباتان در ۲۲ کیلومتری ضلع غربی شهر لیسار از توابع شهرستان هشتپر ، در  ۳۶ کیلومتری شمال غرب شهر هشتپر و ۲۱ کیلومتری جنوب شرقی دریاچه نئور واقع شده‌است . روستای سوباتان از شرق به جنگل‌های انبوه (لیسار)، از غرب به ییلاقات اردبیل و دریاچه زیبای نئور، از شمال به رود خانه خروشان لیسار و ییلاقات خطبه‌سرا و از جنوب به مناطق ییلاقی آسبومار جوکندان متصل است.

روستای ییلاقی سوباتان در ارتفاع ١٩٠٠ تا ۲۵۰۰ متری از سطح دریای آزاد قرار دارد و محل سکونت خانواده های لیساری می باشد که در فصول بهار و تابستان می توانند در آنجا سکونت کنند. در پاییز و زمستان به دلیل بارش برف های سنگین و سردی زیاد هوا ، زندگی در سوباتان عملاً سخت و غیرممکن است. حتی درتابستان هم آثاری از برف را در کوههای سر به فلک کشیده ی اطراف روستای سوباتان میتوان مشاهده نمود.

وجه تسمیه روستای سوباتان :

سوباتان از دو کلمه ترکی “سو” و “باتان” تشکیل شده است که به معنای محل فرو رفتن آب یا فرو رفتگی های آب است.

علت این نام گذاری چشمه ای در این روستا بوده که آب آن پس از جوشیدن از دل خاک، دوباره به درون زمین برمی گشته است.

معماری روستای سوباتان :

مردم عشایر روستای سوباتان، بهار و تابستان را در کلبه های چوبی و پُری روستای سوباتان زندگی می کنند و در فصل های سرد سال به جنگل های اطراف کوچ می نمایند.خانه های چوبی سوباتان تاکنون توانسته اند بافت سنتی خود را حفظ کرده و بعنوان زیباترین چشم انداز خودنمایی کنند.

اسکلت خانه های زیبای سوباتان با استفاده از چوب درخت بلوط ساخته شده اند و همانند همه ساختمانهای شمال کشور دارای سقف شیروانی می باشند . تخته های بکار رفته در شیروانی هم از چوب درخت بلوط تهیه میشود و در زبان محلی به آن “پلک” می گویند .اجزای ساختمان مانند دربها و پنجره ها هم از چوب بلوط ساخته شده است.

در داخل حیاط منازل هم طویله هایی چوبی برای نگهداری گاو و گوسفند و ماکیان ساخته شده که در گویش محلی به “کوم” می گویند .

 

مکان های دیدنی روستای سوباتان :

سوباتان سرزمین نعمت های الهی است . سرزمینی که در آن آب ،کوه ، اسب های وحشی و کلبه های قدیمی چشم نوازی می کنند.دشتها و مراتع وسیع ، دره های بی حد و مرز با آسمانی آبی و کوههای سربه فلک کشیده ، گویی تمامی زیبایی های جهان را یکجا جمع کرده اند تا هر بیننده ای را دچار شگفتی و حیرت نمایند.

دریاچه نئور :

در سمت غرب روستای ییلاقی سوباتان و در ارتفاعات ، دریاچه ای به نام نئور قرار دارد که بزرگترین دریاچه ی یخچالی منطقه می باشد . معنی کلمه ی نئور همان دریاچه می باشد . دریاچه نئور ٢۵٠٠ متر از سطح دریای آزاد ارتفاع دارد و محل زندگی قزل آلاهای رنگین کمانی می باشد.

مساحت دریاچه ی نئور حدود ۴٢٠ هکتار می باشد و بین سه الی هشت متر عمق ددارد . سطح دریاچه نئور در پنج ماه از سال به قطر ٨٠ سانتی متر یخ می بندد.این دریاچه بزرگترین دریاچه ی آب شیرین دائمی منطقه می باشد . برای رفتن به دریاچه نئور بیاد از سوباتان حدود ٢٠ کیلومتر پیاده روی کنید.

آبشار وِرَزان

روستای ورزان در شمال غربی روستای سوباتان واقع شده است . و آبشار وِرَزان در چهار کیلومتری آن قرار دارد .آب رودخانه ی ورزان از رودخانه لیسار منشعب می شود و در آب رودخانه ی لیسار هم از چشمه های مناطق ییلاقی بالادست تامین می گردد . رودخانه لیسار در این مسیر خود و در گذر از صخره های بزرگ ورزان موجب ایجاد آبشاری زیبا به ارتفاع ٣٠ متر شده است که آبشار وِرَزان نام گرفته است .

پارک جنگلی آلچاق

سوباتان سرزمین آلوچه های بوته ای خوشمزه است که در زبان محلی آلچاق نام دارد. در قسمت غربی جنگلهای پهناور لیسار ، دشتها و تپه ها پوشیده از چمن هستند و با بوته های آلوچه تزیین شده اند . سردی بیش از حد هوا و وزش بادهای تند باعث شده درختان آلوچه ی دشت لیسار رشد ارتفاعی نکنند و به صورت بوته باقی بمانند و به شکل درختچه های کوچک و زیبا خودنمایی کنند . اهالی روستا و گردشگران از آلوچه ها در تهیه ی بعضی از غذاها و همچنین تهیه ی رب و لواشک های خوشمزه استفاده می کنند.

قارچ های وحشی سوباتان :

در اواخر تابستان قارچ های سفیدی در مناطقه ی سوباتان می روید که خوردنشان خالی از لطف نیست.تابستان که به انتها می رسد ، هوای سوباتان هم کم کم به سردی می گراید . باران های ملایم و شبنمها دشت سوباتان را نمناک می کنند و قارچها نیز با اولین تابش خورشید خود را مهیای بیرون آمدن از زیر خاک می کنند. وقتی که خورشید در آسمان نمایان شد ، قارچها نیز سر از خاک بیرون می آورند . محل رویش قارچها بیشتر آغل های قدیمی دامداران است.

قلعه بین یوردی:

اهالی قلعه بین لیسار در محله ای به نام قلعه بین یوردی ساکن هستند و در حدود ٧٠ خانوار می باشند و با دامداری امرار معاش می کنند.

میله بلاغی:

میله بلاغی محل زندگی قوم تخته ای لیسار و اهالی داوان است. تعداد خانواده های ساکن در این مکان زیبا و فرح بخش حدود ۵٠ خانوار می باشد که تعداد ساکنین در فصل تابستان بیشتر هم می شود.

محله ی بازار:

بازار نام یکی از محله های سوباتان است و بیشتر اهالی سوباتان ساکن این محله هستند . بازار محله عمومی سوباتان است و مختص ساکنین قوم خاصی از لیسار نیست . حدود ٣٠٠ خانوار در این محله ی ییلاقی سکونت دارند.

محله ی کلمر:

کلمر محله ای است که در دره پایین دست قلعه بین یوردی واقع شده است. اهالی این محله ، قشلاق نشین هستند و بیش از بیست خانواده ی لیسار که اکثراً دامدار هستند در کلمر زندگی می کنند.

محله ی گزنه هونی:

اهالی محله ی گزنه هونی از قوم شاندرمن هستند . تا چند سال قبل تعدادی از دامداران به صورت دائم در این محله سکونت داشتند اما اکنون فقط حدود ۵٠ خانواده در آنجا زندگی می کنند.

محله ی هُونی یَش:

این محله ترکیبی از اهالی چند محله همچون دامداران لیساری و اهالی لیسار محله اول و دوم و حجت محله و سوست می باشند که تعدادی از دامداران به صورت دائمی در آنجا ساکن هستند.

محله ی ماهار علی حیدر:

محله ی ماهار علی حیدر مرز بین ییلاق های لیسار و خطبه سرا ، و آخرین دهکده ی شمال غربی سوباتان می باشد. محله ی ماهار علی حیدر ، محل زندگی دسته ای از هره دشتی ها ، مخصوصاً طایفه ی آقا جانی ها می باشد.

روستاهای برون بالا و برون پایین:

برون بالا و برون پایین دو روستای زیبای جنگلی هستند که در فاصله ی ۵ کیلومتری از سوباتان واقع شده اند. این دو روستا در مسیر سوباتان به لیسار قرار دارند و برای رسیدن به لیسار باید از بین این دو روستا عبور کرد. ساکنان برون بالا و برون پایین دائمی هستند و تمام فصول سال را در روستا می گذرانند.

قلعه سلسال :

قلعه سلسال از آثار تاریخی در نوع خود منحصر به فرد منطقه است  و میتوان گفت تنها اثر تاریخی معماری این منطقه می باشد .  قلعه تاریخی سلسال در پایین دست سوباتان قرار دارد. سلسال را آب خنک و خوشگوار معنی کرده اند و در قلعه سلسال آب بسیار گوارا و خنک از طریق لوله های سفالین (تنبوشه) به آب انبار منتقل می شده است .

قلعه خشک :

قلعه خشک ، برخلاف اسمش ، قلعه ای بسیار سرسبز و زیباست . قلعه خشک بر خلاف قلعه سلسال ، که هیچ چشمه ی پر آبی در آن نیست ، قلعه ای سرسبز و پر آب است و اقامتگاه بزرگان بوده است .

قوری دره،گورستان هفت هزار ساله:

قبرهای سنگی موجود در قوری دره ، قدمت سوباتان را به پنج الی هفت هزار سال قبل می رساند. وجود قبرهای بزرگ سنگی در منطقه قوری دره گواه این مطلب است که سوباتان قبل از اسلام نیز وجود داشته است.

گورستان زیری

گورستان زیری در فاصله ی سه کیلومتری شرق منطقه سوبات قرار دارد که عمر این منطقه را به قبل از اسلام ربط می دهد.

چمنزار بیدَه پِشت:

بلندترین نقطه سوباتان چمنزار بیده پشت می باشد . چمنزاری بزرگ و وسیع که محل برای برگزاری جشنهای بومی و محلی و ورزشی می باشد.

دراین چمنزار زیبا حوضچه ی کوچکی وجود دارد که از جمع شدن آب های سطحی به وجود آمده است . چمنزار بیده پشت محل تفریح و تکتازی اسب های وحشی و چراگاه گوسفندان می باشد.

گیاهان دارویی دشت های سوباتان :

یارپوز یا پونه:

اگر به کناره های جوی آب ها در سوباتان دقت کنید می توانید بوته های سبز و زیبای پونه را مشاهده کنید. پونه در فصل بهار و تابستان می روید بعد از چیدن آن را تمیز و برگهای آن را جدا کرده و خشک می کنند. اهالی سوباتان پونه را به همراه ماست ، سالاد، ترشی و میوه های محلی مصرف می کنند.

بالدِرقان یا گُلپَر:

از معروفترین گیاهان دارویی می توان به گلپر اشاره کرد . این گیاه در بیشتر روستاها مخصوصا «کَلَمَر» و « گنج خانه» می روید . هر ساله بیشتر از ۵٠ تن دانه گلپر از سوباتان به بازارهای استان گیلان و استانهای همسایه فرستاده می شود.

بومادران:

وقتی وارد سوباتان می شویم روی تراس خانه ها بومادران با بوی بی نظیرش شما را مدهوش می کند. این گیاه با نام علف هزار برگ هم شناخته می شود که اهالی سوباتان از آن برای رفع تب و درمان هموروئید یا بواسیر استفاده می کنند. بعضی از روستایی ها بومادران می کارند و با فروش آن برای خود منبع درآمدی ایجاد کرده اند.

شقایق:

این گل به صورت خودرو در دشتهای سوباتان می روید و اهالی اعتقاد دارند که از شیره ی این گل می توان به عنوان دارو استفاده کرد.

گزنه:

اهالی سوباتان از گزنه هم در غذا و هم به عنوان دارو استفاده می کنند . گزنه را خرد کرده و « گزنه پلو» درست می کنند و با ماهی شور و کره محلی میل می کنند.

غذاهای محلی روستای سوباتان :

سوجا دیله :

از غذاهای پر طرفدار و خوشمزه که طرفداران زیادی دارد سوجا دیله می باشد و طرز تهیه ی آن به این طریق است که ابتدا گوشت پر چرب گوسفند را پخته و ریز ریز می کنند سپس در مخلوطی از کره و روغن سرخ می کنند.بعد کمی ماست به آن افزوده و روی شعله ی کم قرارمی دهند تا جا بیفتد.سوجا دیله از غذا های محلی و پرطرفدار سوباتان می باشد.

کباب بره :

کباب بره هم از غذاهای اصلی و پر طرفدار اهالی سوباتان است . وقتی از جلوی رستوانهای اطراف سوباتان رد می شوید می توانید جلوی در ورودی رستورانها گوسفند آویزان رامشاهده کنید. شما هرقسمت از گوسفند را که بخواهید جلوی چشمتان می برند و همان جا به سیخ می کشند و کباب می کنند و شما می توانید با اشتیاق فراوان یک غذای سالم و خوشمزه را نوش جان کنید.

پِندیرَه ویسوج یا پنیر سرخ کرده :

در فصل بهار ، پنیری که تازه درست شده است را در آب پنیر می جوشانند تا حالت سفتی پیدا کند و هنگام برش دادن خرد و ریز نشود بعد از اینکه کمی سفت شد پنیر را به اندازه ی یک سانتی متر برش می دهند و در روغن محلی سرخ میکنند و همرا ه با برنج میل می نمایند این غذا از پنیر تازه درست می شود.

گوزِلی بریان یا بره بریان :

گوزلی بریان غذای مخصوص خوشمزه ای است که در جشنها و مهمانی های سوباتانی ها پخته و تناول می شود. برای طبخ این غذای مخصوص ، ابتدا یک بره ی کوچک را به طور کامل تمیز کرده و آبپز می کنند سپس شکم آن را از سبزیجات کوهی و محلی ،ادویه جات و گردو پر می کنند.

قورتماج

از دیگر غذاهای محلی سوباتان قورتماج می باشد که چوپانان آن را از شیر تازه ی گوسفند درست می کنند . برای طبخ این غذا ابتدا آتشی از هیزم روشن کرده سپس چند سنگ تمیز را از چشمه آورده و در آتش قرار می دهند تا کاملا سنگها سرخ و برافروخته شوند. سپس شیر تازه دوشیده شده را در قابلمه مسی می ریزند و سنگهای سرخ شده را داخل آن قرار می دهند.شیر باید آنقدر بجوشد تا حالت ژله ای پیدا کند این غذا با نان محلی خورده می شود.

سیرجینَه

سوباتانی ها صبحانه ای دارند که مخصوص خودشان است و سیرجینه نام دارد . پخت این صبحانه ی دلپذیر به این طریق است که ابتدا مقداری آرد برنج را در کمی شیر می ریزند و با هم مخلوط می کنند و بعد چند عدد تخم مرغ را به آن اضافه می کنند و با کمی شکر و زرد چوبه دوباره مخلوط می کنند و بعد در ماهیتابه ای که قبلا روغنش داغ شده سرخ می کنند.

جِزلِق

برای تهیه ی جِزلِق ابتدا دنبه ی گوسفند را ریز ریز کرده و آن را در قابلمه میریزند و می جوشانند و سپس روغن بدست آمده از دنبه را بر می دارند و دنبه های کوچک و ریز سرخ شده در ته ظرف را که بسیار ترد و خوشمزه است جمع کرده و با نان و برنج میل می کنند که بسیار خوشمزه و دلچسب می باشد.

سوجا نون :

در سوباتان نان مخصوصی وجود دارد که مخصوص بودن آن به دلیل نوع پخت آن است. به این روش که برای پخت این نان، ابتدا خمیر را آماده کرده بعد چانه های خمیر را با وردنه روی تخته مخصوص خمیر گیری به شگل گرد در می آورند و ساج را که قبلا داغ کرده اند خمیر باز شده را روی آن قرار می دهند این روش پختن نان مختص عشایر سوباتان می باشد.

کومبَه

یکی دیگر از نان های محلی سوباتان نان بسیار خوشمزه کومبه می باشد. برای پخت کومبَه ابتدا خمیر را آماده کرده سپس چانه ها را پهن می کنند و بعد خمیر را روی خاکسترهای آتش می گذارند و بر روی آن خاکستر داغ قرار می دهند و نان را از دو سمت بالا و پایین سرخ می کنند و بعد از پخت با یک پارچه تمیز خاکستر های روی نان را پاک می کنند و با روغن محلی روی آن را چرب می کنند و با چای یا شیر نوش جان می کنند.

سوغات سوباتان

سوغات روستای سوباتان :

پنیر ، کره و ماست محلی ، لباس های محلی پشمی و گرم از بهترین سوغاتی های روستای سوباتان می باشد.

چگونه به روستای سوباتان برویم ؟

اگر بخواهید از سمت اردبیل به سوباتان بروید ، اول باید به اردبیل بروید و بعد به خلخال و سپس جاده نئور را پشت سر بگذارید تا به سوباتان برسید . و اگر قصد مسافرت از مسیر آستارا را دارید باید به آستارا و از آنجا به هشت پر و سپس به سوباتان بروید .

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *