قلعه لر – هریس – آذربایجان شرقی

سایتها و وبلاگهای روستای قلعه لر
شهرستان هریس – استان آذربایجان شرقی
qafur.wblug.com/

قلعه لر روستایی از بخش خواجه شهرستان هریس با وضع طبیعی به صورت جلگه ای و کوهستانی است . ۳۵ خانوار با ۱۰۰ نفر جمعیت در آن جا ساکن هستند. این قلعه از شمال به روستای « استیار » ازغرب به « نهند » و « تازه کند » ازشرق به شهرک پایین و از جنوب به روستای « گوورچین » محدود می شود. راه قلعه لر از طریق تبریز به شکل های مختلفی امکان پذیر است که یکی از این مسیرها تبریز ـ جاده « پایان » و نیار تا سه راهی نهند می باشد. که ما این مسیر را به دلیل صعب العبور بودن گردنه پایان و موقتی بودن آن و به دلیل بهره برداری از سد شهید مدنی درآینده نزدیک توصیه نمی کنیم . مسیر دیگر تبریز تا شهر خواجه می باشد که ۲۴ کیلومتر است و خواجه تا سه راهی نهند ۱۱ کیلومتر است و سه راهی نهند تا تازه کند نهند ۱۰ کیلومتر بوده که تا این روستا جاده آسفالته است . اما از این آبادی در سمت چپ راهی خاکی با۳ ۵ کیلومتر به نهند منتهی می شود و از کنار سد نهند و در سمت راست راهی از نوع مالرو مسافر را بعد از ۸ کیلومتر به روستای « قلعه لر » می رساند .
علت نامگذاری
در زبان آذری پیوندهای جمع هستند . قالا اسمی است که صایت آخرین آن چون زبراست با لار وقلعه چون صایت lar و لر lar « لار » آخرینش نرم می باشد پس با لر جمع بسته می شود. قالابه ترکی وقلعه به عربی ازموقعیت تاریخی ونظامی آن حکایت می کند. و چون نام روستای مورد بحث پیوند جمع گرفته است وجود دژهای دیگری در اطراف را به اثبات می رساند. در شرق قلعه لر تپه ای باستانی است به نام « لاری » وجود دارد که مدتهاست از باب اطلاق کل بر جز به قلعه لر معروفیت محلی پیداکرده است .
وظیفه دیده بانی و دفاع از این قلعه نظامی برعهده کوههای مرتفع شمال (اوچ قارداش قره قوش ) و جنوب (دوولقا قوزیی ) بوده است . اطاق هایش از سنگ لاشه وملاط گچ وآهک بنا نهاده شده اند. قطعات شکسته سفال هایی مربوط به قبل و بعد از اسلام در محوطه مربوطه پراکنده شده اند. یکی از قدیمی ترین خمره های باستانی با چهار ردیف حاشیه به خط زیگزاگ (خطوط کنگره دار) با مثلث های کامل سالها پیش توسط روستائیان از درون یکی از اطاق ها بیرون آورده شده است . یکی از اشخاص به محض برداشتن سرپوش آن براثر بخارات سمی موجود در درون خمره از پای درآمده و بعد ازمدتی جان خود را از دست می دهد. باکمال تاسف این خمره بعد از خالی گشتن از محتویات به عنوان کندوی غلات به کارگرفته می شود و در یک روز پربرف زمستان بر اثر سرما و یخ زدگی ترک برداشته و می شکند. چنان چه واضح است دیواره های اطاقها بر بدنه سنگی بنا نهاده شده اند. نفوذ بر قلعه از یال غربی امکان پذیر است دیواره بلند صخره ای شمال و شرق با بدنه دیواره مانند سنگی راه نفوذ را بسته است و از جنوب دیواره اطاق ها امکان دستیابی را سلب می کند. قلعه بانان می توانسته اند بدون ایجاد خندق از کمربند رودخانه ای حاشیه شمالی و شرقی قلعه با ذخیره کردن آبهای سماوی خندقی طبیعی به وجود آورند و نیروهای مهاجم را زمین گیر سازند. این خصوصیات خیال قلعه بانان و قلعه داران را از شمال و شرق و غرب راحت ساخته و از غرب برج های دیده بانی کار ورود وخروج وحفاظت را برعهده داشته اند. آبگیرهای مستطیلی شکل با ابعاد مختلف که فعلا از دیده پنهان شده اند در محوطه وجود داشته اند.

 

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *