حمّام خزینه روستای خلیل کرد ـ بهار ـ همدان

« حمّام خزینه »   ( خلیل کرد ـ بهار ـ همدان )

روستای ما (خلیل کرد) تا سال ۵۴ یک « حمّام خزینه » داشت که علاوه براهالی محل،گاهی مورد استفادۀ مردم روستاهای اطراف نیز بود.
تاآنجا که به یاد دارم درب اصلی حمّام
(فلزی زنگ زده) ۴ -۵ پلّه بالاتر از سطح زمین بود ودر بالای پلّه ها ،سمت چپ، یک دستشویی قرار داشت.
فضای داخلی حمّام شامل قسمتهای ۱- رختکن ؛ ۲- حمّام گرم ؛ ۳- حمّام سرد؛ ۴- خزینه ؛ بود و هر قسمت سقفی گنبدی داشت که از روزنۀ بالای آن نور ضعیفی به داخل می تابید.
۱- رختکن ؛ فضایی بود با وسعت ۲۰ مترمربّع با حوضچۀ آبسرد ۱/۵ مترمربّعی در وسط آن (برای آب زدن پاها پس از خروج از حمّام گرم). در سمت شرقی و شمالی دو سکّو با طاقهای ساده و زیبا به چشم میخورد که مردم پس از در آوردن لباس وبستن لنگ ، بقچه هایشان را پیچیده و آنجا میگذاشتند ، زیر سکّوهانیز محلّی برای قرار دادن کفشها بود.
۲- حمّام گرم ؛ اتاقی بود ۴×3 که کف آن با تخته سنگهای بزرگی(که بر اثرگذشت ایّام صیقل یافته بودند) ، پوشیده شده بود و مردم جهت کیسه کشیدن ، شستن سر، بدن (و…گاهی هم برای مشت مال دادن) از آنجا استفاده میکردند.
۳- حمّام سرد؛ محلّی برای نظافت موهای زائد بدن بود که معمولاً از پودر موبر موجود (واجبی) استفاده میشد.
۴- خزینه ؛ حوض آبگرمی بود ۳×2 باعمق ۱/۵ مترکه در گوشه ای از آنتی تیـــان (سینی بزرگ مسی) قرار داشت وآتش زیرآن باعث گرم شدن آب میشد. مردم پس ازشستشوی خود با تاس ومشربه (ظروف قدیمی حمام) آبگرم از آنجا برداشته وروی خود می ریختند و در آخر برای شستشوی نهایی و غسل وارد آن میشدند. برای رفتن به داخل خزینه باید از دو پلّه سنگی که ارتفاع هر کدام ۸۰ سانت بود بالا رفته واز دریچۀ آن به حالت خمیده وارد میشدی.
آب مورد نیازحمّام  از مسافت های دورو گذراز جوی های محلّی تأمین میشد.
…و امّا تـــون (گلخن یا آتشدان) درسمت غربی حمّام بود و مسئول حمّام مواد سوختی مورد نیاز را(معمولاً از خاشاک و بوته های موجود بیابان) جمع آوری کرده بود، به مرور زیرتیـــان میریخت وآتش برقرار بود و آب، گرم و گرم و گرم…
با ساخت حمّام فعلی،حمّام قدیمی تعطیل و با گذشت زمان تخریب گشته واکنون به تلی از خاک تبدیل شده ودیگر اثری از بنای آن نیست.
نوبت بندی حمّام : ( ۸ الی ۱۴ زنانه ) و (۵ الی ۷ ــــــــ ۱۶ الی ۱۹ مردانه ) ……. « مشت مالت بدم ؟  » …….

مطالب مرتبط

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *